Column • Ze zijn compleet aan het doorslaan
Het lijkt er sterk op dat voetbalsupporters in het algemeen en Feyenoord-supporters in het bijzonder, in Nederland vogelvrij zijn verklaard. Terwijl de echte structurele problemen in dit land zich opstapelen, blinkt de overheid uit in symboolpolitiek. Voetbalfans vormen hierbij het ideale, makkelijke doelwit. Het Openbaar Ministerie, lokale burgemeesters en de politiek trekken werkelijk alles uit de kast om de supporter te criminaliseren, terwijl de rest van de samenleving ondertussen hard achteruitboert.
Kijk alleen al naar de absurde dubbele moraal rondom passie en sfeeracties. Als we televisiebeelden zien uit Griekenland, Italië of Argentinië, waar tribunes roodgloeiend staan van de pyro, dan smullen de analisten en de media daarvan. De tv-beelden worden gemonteerd met opzwepende muziek, en we noemen het 'magisch', 'Zuid-Amerikaanse passie' en 'pure voetbalbeleving'. Maar waag het niet om in De Kuip een fakkel af te steken om je club te steunen. Op dat exacte moment verander je in de publieke opinie van een gepassioneerde supporter in een levensgevaarlijke terrorist. De moralistische spotlights worden direct op je gericht, en de straffen voor een beetje vuurwerk zijn inmiddels zwaarder dan voor een gemiddeld geweldsdelict op straat.
De waanzin en de jacht op de voetbalsupporter bereikten onlangs een nieuw, bizar dieptepunt in de rechtszaal. Een Feyenoord-supporter werd veroordeeld tot een geldboete, simpelweg omdat hij een Rotterdam Radicals-trui droeg waarin een bivakmuts in de capuchon was verwerkt. De man had de muts niet eens op zijn gezicht gezet; hij droeg gewoon een kledingstuk dat je legaal online kunt bestellen. Toch oordeelde de rechter dat het bezit alleen al genoeg was voor een veroordeling, omdat de supporter 'van plan' zou zijn geweest de openbare orde te verstoren. Preventief veroordelen op basis van een trui; we zijn in Nederland blijkbaar aanbeland in een totalitaire staat waar gedachtenpolitie de dienst uitmaakt, zolang het maar over voetbalfans gaat.
Onder het mom van diezelfde openbare orde worden supporters structureel als tweederangsburgers behandeld. Hele treinen en bussen vol fans worden zonder pardon urenlang vastgehouden op rangeerterreinen of halverwege de reis teruggestuurd naar Rotterdam, vaak zonder fatsoenlijke tekst of uitleg. Supportersvakken worden collectief gestraft voor de daden van enkelingen, en bij uitwedstrijden ben je bij voorbaat al een verdachte die door een haag van ME'ers en drugshonden wordt geleid.
Ondertussen kijkt diezelfde overheid angstig de andere kant op wanneer hele wijken en steden worden geterroriseerd door overlastgevers, straatbendes en zware criminaliteit. De georganiseerde misdaad viert hoogtij en de drugscriminaliteit rond de havens loopt volledig de spuigaten uit. De politiebonden schreeuwen al jaren om capaciteit omdat ze de zware criminaliteit niet meer aankunnen. Maar waar kiest justitie voor om haar schaarse mankracht aan te besteden? Aan het controleren van truien bij supporters en het opzetten van gigantische politieoperaties rondom een voetbalwedstrijd.
Elk klein incident rondom Feyenoord-supporters wordt in de media breed uitgemeten en dagenlang plat geanalyseerd aan de talkshowtafels. De voetbalsupporter is de perfecte zondebok geworden voor de politiek om daadkracht te veinzen. Zwaar overtrokken maatregelen, zoals de beoogde Persoonlijke Digitale Toegang (PDT: het verplichte digitale identiteitssysteem), zijn allemaal pure afleiding van het eigen falen op het gebied van veiligheid en handhaving in de rest van de samenleving. Men trekt alle registers open voor een voetbalfan, terwijl echte criminelen die de maatschappij ontwrichten vrij spel hebben. Ze zijn in dit land de weg flink kwijt en ze zijn, als het om voetbalsupporters gaat, compleet aan het doorslaan.
Roeland